„Śladami Małych Ojczyzn według Oskara Kolberga”

Rok 2014 uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej ogłoszony został rokiem Oskara Kolberga. Z okazji 200 rocznicy urodzin tego wybitnego etnografa, folklorysty i kompozytora w Czytelni Miejskiej Biblioteki Publicznej przygotowano wystawę pn.: „Śladami Małych Ojczyzn według Oskara Kolberga”.

Ekspozycja została podzielona na dwie części. Pierwsza składająca się z trzech gablot opowiada o życiu i twórczości Kolberga. Rodzina Oskara Kolberga, który urodził się 22 lutego 1814 roku, nie miała polskich korzeni. Juliusz Kolberg (ojciec) pochodził z Meklemburgii, matka natomiast wywodziła się ze spolszczonej rodziny emigrantów francuskich, mimo tego w domu małego Oskara mówiono wyłącznie w języku polskim. W dorosłym życiu Kolberg pasjonował się komponowaniem utworów ludowych np.: „Nasze sioła”, „Mazur bez słów” oraz pisaniem muzyki. Swoje muzyczne umiejętności wykorzystał przy pracy nad folklorem, czego efektem było wydanie w 1857 roku dzieła pt. „Pieśni ludu polskiego”. Kolberg jako pierwszy w historii polskiej etnografii, podzielił kulturę ludową według regionów. Praca folklorysty zaowocowała wydaniem obszernego dzieła pt.: „Lud. Jego zwyczaje, sposób życia, mowa, podania, przysłowia, obrzędy, gusła, zabawy, pieśni, muzyka i tańce”. Do roku 1890 udało mu się wydać 33 tomy, a dzięki swoim publikacjom Oskar Kolberg stał się członkiem Krakowskiego Towarzystwa Nauk, które w 1870 roku postanowiło częściowo finansować jego dalsze działania.
W roku 1960 utworzona została w Polskim Towarzystwie Ludoznawczym Redakcja „Dzieł wszystkich” Oskara Kolberga (DWOK), której celem była publikacja spuścizny Kolberga.
Druga część wystawy poświęcona została Kaszubszczyźnie. Dzięki życzliwości Muzeum Historyczno-Etnograficznemu w Chojnicach na wystawie zaprezentowano strój kaszubski damski wraz z czepcem wykonany w Chojnicach w 1995 roku przez Sabinę Piątek. Wśród eksponatów zapożyczonych z muzeum znajdują się również: tabakierki, obrazy na szkle, rzeźby i obrusy kaszubskie. Wystawa prezentuje również ludowe obrzędy i zwyczaje w których można dostrzec dawne wierzenia. Oprócz obrzędów i zwyczajów kaszubskich można poznać również lud wiejski z okolic Chojnic, opisany na podstawie „Dzieł wszystkich. T. 39, Pomorze” Oskara Kolberga. Język kaszubski zajmuje znaczną część ekspozycji. Jest on, w zależności od przyjętych kryteriów, uznawany za odrębny język lub dialekt języka polskiego. Z prawnego punktu widzenia kaszubszczyzna jest w Polsce językiem regionalnym. Posługuje się nim w Polsce na co dzień ok. 108 tys. Kaszubów. Jest on jedyną pozostałością słowiańskich dialektów pomorskich.
Wystawa „Śladami Małych Ojczyzn według Oskara Kolberga” czynna będzie w godzinach pracy Czytelni MBP do końca listopada 2014 roku. Wszystkich chętnych serdecznie zapraszamy.