Warsztaty „Fakescape. Ucieknij fake newsom”

W piątek 16 października 2026 roku w sali konferencyjnej Miejskiej Biblioteki Publicznej w Chojnicach odbyły się dwa półtoragodzinne warsztaty w ramach projektu Stowarzyszenia Demagog pt. Fakty w zasięgu ręki. Wzięli w nich udział uczniowie II Liceum Ogólnokształcącego im. gen. Władysława Andersa oraz Technikum nr 2 w Chojnicach. 

Wydarzenie idealnie wpisało się w program odbywającej się w tym dniu XIII Nocy w Bibliotece, która w tym roku była pod hasłem „Biblioteka (się) sprawdza”. Uczniów przywitały wicedyrektorka MBP Weronika Sadowska oraz bibliotekarka Mediateki Agnieszka Kowalska. Zajęcia poprowadziła Zofia Kulig, mentorka Stowarzyszenia Demagog.

Na wstępie uczniowie zapoznali się z podstawowymi pojęciami związanymi z fact-checkingiem i dezinformacją. Prowadząca przestrzegała przed bezkrytycznym korzystaniem z narzędzi sztucznej inteligencji, które mogą generować nieprawdziwe informacje i są podatne na sugestie użytkowników. Zalecała, aby podczas korzystania z tego typu narzędzi prosić o wskazanie źródeł, a następnie samodzielnie je weryfikować. W pracy szkolnej polecała również wykorzystywanie narzędzi wspomagających research, które działają wyłącznie na podstawie dokumentów i źródeł dostarczonych przez użytkownika.

W drugiej części spotkania uczniowie wzięli udział w grze „Fakescape. Ucieknij fake newsom”. Pracując w grupach, przenieśli się do 2030 roku i trwającej wtedy kampanii prezydenckiej. Ich zadaniem było rozwiązanie czterech zagadek. Każde poprawnie wykonane zadanie pozwalało zdobyć jedną cyfrę kodu PIN, pod którym kryło się imię i nazwisko kandydata na prezydenta, który zamierza zlikwidować letnie wakacje. W rozwiązaniu łamigłówki pomagały umiejętności logicznego myślenia i weryfikowania informacji. Utrudnieniem było to, że początkowo informator celowo wprowadzał uczestników w błąd, a odpowiedzi bez podania uzasadnienia nie były uznawane.

Pod koniec spotkania mentorka omówiła szczegółowo wszystkie zadania i wyjaśniła prawidłowe odpowiedzi. Uczestnicy mogli dzięki temu utrwalić wiedzę na temat dezinformacji, weryfikacji informacji i clickbaitów.

Na zakończenie bibliotekarka Mediateki Elżbieta Łońska wręczyła prowadzącej upominki w podziękowaniu za przeprowadzenie warsztatów.